Reisgenoot en vroedvrouw

woensdag 19 september 2012

In de aanloop van ons congres op 5 en 6 oktober interviewt Gea Gort een aantal spraakmakende...

LEES MEER >

Interview met Ada van Bruchem

maandag 10 september 2012

In de aanloop van ons congres op 5 en 6 oktober interviewt Gea Gort een aantal spraakmakende...

LEES MEER >
Meer nieuws >

Comité van aanbeveling:

  • Ds. O.E. Bottenbley
  • Kardinaal W.J. Eijk
  • Drs. H.J. Kaiser
  • Drs. A.G. Knevel
  • Prof.dr. R. Kuiper
  • Mevr.drs. M.J.T. Martens
  • Prof.dr. J.W. Oosterhuis
  • Dr. A.J. Plaisier
  • Prof.dr. D. Post
  • Prof.dr.ir. E. Schuurman
  • Mr. C.G. van der Staaij
  • Br.dr. R.P.E. Stockman
  • Lt.-kol. mevr.dr. C.A. Voorham
  • Ds. J. Wessels
  • Mevr.drs. E.E. Wiegman-van Meppelen Scheppink

column van Dirk Jan Bakker, 28 juni 2010

Keuzen in de zorg

In de media vindt regelmatig discussie plaats over noodzakelijke keuzen in de zorg. Tegelijkertijd lees je dat het Uitgavenkader “Budgettair Kader Zorg (BKZ)” voor dit jaar rond de 60 miljard euro ligt en dat de “Zorgrekeningen” van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op 68,5 miljard euro uitkomen. Allereerst: Is het niet verbazend dat bij dit soort bedragen nog keuzen gemaakt moeten worden? Maar goed, de vraag die zich vervolgens onmiddellijk voordoet is: “Op grond van welke criteria worden die keuzen gemaakt en wie maakt ze?”

De samenleving is geneigd om alle vragen die in de verte iets te maken hebben met welzijn, geluk en behoeftebevrediging in medische termen te vertalen en daarmee te legitimeren. Er bestaan ingewikkelde voortplantingstechnieken bij kinderloosheid, maar is kinderloosheid wel een ziekte? Om wat gelukkiger te worden ga je naar een RIAGG, maar is ongelukkig zijn een kwaal die altijd behandeld moet worden? Niet tevreden met je uiterlijk? De plastische chirurgie biedt vele mogelijkheden om je uiterlijk te verfraaien. Ook lijden past niet in onze maakbare samenleving. En als niets meer helpt, of als je levensmoe bent, moeten euthanasie of de pil van Drion mogelijk zijn.

Er is de afgelopen jaren wel geprobeerd om iets over keuzen in de zorg te zeggen.  Twintig jaar geleden heeft de Commissie Dunning enkele criteria voorgesteld om te bepalen wat in een collectief te verzekeren pakket thuishoort. De Commissie gebruikte vier zeven ter beoordeling:

  1. noodzakelijkheid
  2. werkzaamheid
  3. doelmatigheid en
  4. kan dit ook voor eigen rekening?

Het voorstel is indertijd niet verder uitgevoerd. Keuzes maken is echter noodzakelijk. Maken we geen keuzes, dan is de vraag naar zorg oneindig, evenals de kosten ervan. Dan zal de wal het schip keren, omdat het roer niet tijdig omging. Ik vrees dat we deze situatie in 2010 bereikt hebben.

Oplossingen??

Zonder nu direct kant en klare oplossingen te hebben, geef ik twee suggesties ter overweging (er zijn er uiteraard meer):

  • Keer bij de verdeling  van het macrobudget de kostenpiramide om

Zet de kostenpiramide eens op zijn kop. Begin We met een inschatting van welke kosten nodig zijn voor de zwakken in de samenleving: verstandelijk- en lichamelijk gehandicapten, oudere hulpbehoevenden, bewoners van verpleeg- en verzorgingshuizen, bejaarden aangewezen op thuiszorg, wijkziekenboegen en andere vormen van mantelzorg, palliatieve zorg en stervensbegeleiding en hospicezorg. Regel eerst de zorg voor deze naasten en ga van hieruit verder, totdat je uitkomt in de piramidepunt: peperdure behandelingen voor maar heel weinig mensen.

  • Ga de discussie aan over noodzakelijke en niet-noodzakelijke zorg

Deze discussie is echt nodig. Is ongewenste kinderloosheid altijd een ziekte? Is het willen van een kind een claimrecht geworden in plaats van een vrijheidsrecht? Moet de gezondheidszorg die wens inwilligen? En op elke leeftijd die de patiënt wil omdat dit technisch mogelijk is?

Een lastiger vraag is die over leeftijd en ingrijpende operaties. Hartoperaties en vaatreconstructies na het tachtigste jaar? Hoe staat het met orgaantransplantaties? Kunnen mensen continuering van behandeling eisen ook waar dit medisch gezien dubieus of zelfs zinloos is? Moet dit door de rechter in kort geding beslist worden? Hoeveel rechten heeft gehandicapt leven dat door prenataal onderzoek voorkomen had kunnen worden?

We mogen verwachten dat deze vragen zullen toenemen mede omdat patiënten een toenemend belang zien in het hiernumaals bij de ontkenning van een hiernamaals. De hedonistische, soms zelfzuchtige levensfilosofie van velen werkt dit extra in de hand. Moeten deze problemen in de zorg opgelost worden? Daar zit iets oneerlijks in.

We zijn met z’n allen verantwoordelijk voor de gezondheidszorg; niet alleen ministers of politici, juristen of economen, dokters of patiënten. Deze mensen hebben op grond van hun functie een deelverantwoordelijkheid, daar waar het over de fundamenten van de zorg gaat zijn er naar mijn idee toch zo’n 16 miljoen verantwoordelijken. Te denken dat aan die verantwoordelijkheid voldoende recht wordt gedaan door eens in de vier jaar één hokje rood te maken is mij te gemakkelijk!

We moeten er wel aan denken op 9 juni aanstaande!!

We hopen in oktober dit jaar tijdens ons Congres ook aan bovenstaande praktische vragen van alledag met elkaar aandacht te schenken en te zien of christenen in de zorg hier een verschil zouden kunnen maken.

Dr. Dirk Jan Bakker

lijst sponsors VitaValley Lelie zorggroep Curadomi Agathos thuiszorg De Driehoek, christelijke GGZ