HiP symposium
vrijdag 10 februari 2012
Op woensdag 21 maart a.s. organiseert Stichting HiP een symposium over informele zorg en de rol...
LEES MEER >Geloof in zorg! gaat naar kerkgemeenten toe
vrijdag 27 januari 2012
Een uitnodiging van Baptistengemeente de Rank in de stad Utrecht en in Leidsche Rijn kan de...
LEES MEER >Comité van aanbeveling:
'Artsen weigeren medewerking aan euthanasie'
Op 28 juli meldde EenVandaag dat uit eigen onderzoek gebleken was dat artsen relatief vaak medewerking aan euthanasie weigeren. Die uitkomst verbaast me niet. Ik stel vast dat veel patiënten de achterliggende tien jaar makkelijker over euthanasie zijn gaan denken dan wij, hun behandelaars.
Nu heb ik zelf regelmatig te maken met euthanasieverzoeken vanwege mijn werk als pijnspecialist in een kankercentrum. Dan spreek je met patiënten vooral over hun lichamelijke problemen maar ook komen zaken aan bod als het eind van het leven en soms ook euthanasie. Als een patiënt dit ter sprake brengt, laat ik zo vroeg mogelijk weten dat ik zelf geen euthanasie doe. Maar ik doe dat wel op een toon dat de patiënt zich niet veroordeeld hoeft te voelen. Soms breng ik het zelf ter sprake, als ik merk dat de patiënt eromheen draait. “Bedoelt u misschien euthanasie?”, vraag ik dan. Ik doe dat om in een vroeg stadium al aan te kunnen geven dat ik daar geen medewerking aan verleen.
Het is een lastig thema. Het gaat in het contact met de patiënt en zijn familie niet om theoretische bespiegelingen maar om ervaren nood en angst voor wat hen nog wacht. Zelf voel ik me belast als een patiënt dergelijke thema’s aanroert. Toch voel ik me tegelijkertijd ook vereerd, al klinkt dat misschien vreemd. De patiënt neemt mij in vertrouwen om over zoiets intiems te praten; dat vind ik bijzonder.
Hierin optreden vereist meer dan een protocol volgen, waar ook niet specifiek medische aspecten meespelen: hoe beslissingen te nemen rondom het levenseinde, hoe om te gaan met eventuele druk vanuit de omgeving. Men hoort bijvoorbeeld zeggen: “Wat heeft dit nog voor zin? Kunnen we hier niet beter een einde aan maken? Dit zou moeder nooit gewild hebben.” Mensen in deze fase begeleiden, zowel wat de lichamelijke als de niet-lichamelijke kant betreft, is niet altijd eenvoudig. Het raakt bovendien aan de roeping die we als christen én arts/verpleegkundige/enz. ervaren.
Ook voor christen artsen is het niet altijd duidelijk wat het beste is, wat een goed antwoord is op deze nood of op een euthanasieverzoek. Dat heeft ook met de opleiding te maken. Een vak als medische ethiek wordt vaak verengd tot de vraag: wat zijn de regeltjes? Als patiënten of familie (of collega’s) dan druk op je gaan uitoefenen, sta je minder stevig in je schoenen; je kunt alleen op je afvinklijst terugvallen. Op zo’n moment moet je heel erg oppassen dat het wegnemen van lijden niet de enige norm wordt. Er is ook nog een andere norm: dat leven –óók als het gebroken is en niet meer lang zal duren– van waarde blijft in de ogen van de Schepper.
Dit alles is het onderwerp van één van de workshops (nummer 1) op ons congres op 8 oktober. Samen met de ervaren palliatief consulent Kees Goedhart willen we tips aanreiken voor collega’s. Daarbij willen we de moeilijke vragen niet uit de weg gaan. We willen daarbij echter niet alleen de moeilijkheden benoemen maar ook de mogelijkheden benadrukken!
Bestuur Christen in de gezondheidszorg
Voorzitter CMF Nederland
(voor de tekst is gebruik gemaakt van het interview door Jacob Hoekman in het Reformatorisch Dagblad van 30 juli)
